گروه کوهنوردی اماوند


برنامه این هفته

پیمایش دره سیمک سرپرست اقای ابراهیمی مجد 09132980988

پیمایش دیواره کیش مسیر اماوند   سرپرست اقای نصیری 09133417201

کوهنوردی و بانوان

فرستادن به ایمیل چاپ

 

آنچه که به عنوان یک زن در ورزش کوهنوردی با آن همواره در تماس بوده یا شاهد آن بوده ام این است که آیا این ورزش برای یک بانو مضر نخواهدبود؟ عوارض دراز مدت آن بر جسم من چگونه است؟(بعدا به جنبه های روحی-روانی و خانوادگی و اجتماعی آن خواهیم پرداخت.)در این مطلب سعی شده تا حدودی  پاسخ این پرسشها گردآوری شود.به این امید که بانوان سرزمینم به خودباوری درستی برسیم و تواناییهای خود را دریابیم و ترسها و زنجیرهای خود ساخته را کناری بگذاریم.(م.گ)

زنان نیمی از افراد جامعه را تشکیل داده و با توجه به افزایش مسئولیت های آنها در جامعه امروز و زندگی ماشینی عصر حاضر به نظر می رسد که عدم تحرک و فعالیت های بدنی بیش از هر زمان دیگری سلامتی آنها را تهدید می کند.

بدون تردید قدرت عضلانی مناسب در انجام فعالیت های ورزشی و بسیاری از امور زندگی و مشاغل مختلف یک عامل مهم به شمار می رود.  »

 

بانوان به دلیل آناتومی خاصی که از نظر استخوانها و عضلات دارند نسبت به مردان، نیاز بیشتری به برخی ورزشها از جمله کوهپیمایی و پیاده روی دارند، چرا که اولاً مقدار آب و چربی در بدن بانوان به طور طبیعی ، 15 درصد بیشتر از آقایان است؛ و ثانیاً به دلیل مسائل باردار شدن و زایمان ، مقداری از کلسیم بدنشان به جنین منتقل شده و مستعدتر به بروز درگیریهای استخوانی و آرتروز در میانسالی هستند.

 

در کنار نقش مهمی که فعالیت و ورزش بر سلامت جسم و روان افراد عادی داراست، از تأثیر مفید فعالیت و ورزش بر جسم و روان افراد با شرایط خاص بسیار زیاد یاد شده است.

 

« در بین افراد با شرایط خاص، یقیناً می توان به زنان باردار اشاره کرد. طبیعی است برای این عده که تغییرات ساختاری و عملکردی مهمی را برای یک مدت نسبتاً طولانی متحمل می شوند، توجه خاص لازم است. امروزه بر خلاف گذشته به دلیل آگاهی بیشتر متخصصان پزشکی از تأثیر مثبت فعالیت و ورزش بر سیستمهای بدن، فعالیت و ورزش در کنار تغذیه مطلوب، استراحت کافی، داروهای تقویتی و مکملها، برای زنان باردار شدیداً توصیه می شود. ناگفته نماند که فعالیت برای این عده باید تحت نظارت پزشک متخصص و براساس دستورالعمل صحیح، متناسب با وضعیت فرد انجام شود. مقدار ، شدت و نوع فعالیت ، سه عامل مهم به شمار می آید که در تجویز فعالیت برای این عده توجه بیشتر و دقیقتری را طلب می کند .»

 

شواهد نشان می دهد پوکی استخوان نیز در سنین پیش از یائسگی شروع می شود. برای پیشگیری از پوکی استخوان و دردهای عضلانی در سالهای آینده، ضرورت دارد از سنین جوانی با ورزشهایی که سیستم اسکلتی آنها را مستحکمتر می کند و مقاومت بدنشان را نسبت به بروز برخی از بیماریها بیشتر می کند همگام شوند.

برخی توصیه های رسمی کمیته پزشکی UIAA

. در مورد زنانی که باردار نیستند :

الف ) AMS (بیماری حاد کوهستان)

1.بین زنان و مردان درمورد شیوع بیماری حاد کوهستان هیچ تفاوتی وجود ندارد.
2.امکان بروز ادم محیطی در زنان بیشتر از مردان است.
3.در مورد ادم مغزی ارتفاعات بالا ، بین زنان و مردان تا بحال هیچ تفاوتی دیده نشده است.
4.اگر چه پروژسترون باعث افزایش واکنش به هیپوکسی تنفسی درسطح دریا می شود، هیچ داده ای که ارتباط و وابستگی هم هوایی در ارتفاع بالا با سیکل پریود زنانه را نشان دهد وجود ندارد.

ب ) قاعدگی :

1. ارتفاع بر روی هر دوی این موارد تأثیر گذار است. خونریزی قاعدگی ممکن است متوقف ، کم ، کوتاه تر ، طولانی تر و یا بی نظم شود. در میان دیگر عوامل تأثیرگذار بر خونریزی قاعدگی که شاید مهمتر از ارتفاع باشد ، بتوان به خستگی بعد از برنامه کوهنوردی ، کاهش تحمل سرما و کاهش وزن اشاره کرد.
2. برای اجتناب و یا کاهش قابل ملاحظه خونریزی، می توان به طور مداوم به مدت چند ماه از OCP (داروهای خوراکی ضد بارداری ) و یا پروژسترون تزریقی و یا IUD استفاده کرد اما در طول سه ماه اول احتمال لکه بینی وجود دارد.

ج) روشهای پیشگیری از حاملگی:

1.هنوز هیچ ضرر یا فایده ای برای هم هوایی ارتفاع با مصرف OCP گزارش نشده است .
2. از عوارض داروئی قرص های ضد بارداری با دوز بالا ( HD ) که کمتر هم استفاده میشوند و می توانند باعث لخته شدن خون ( بویژه در کسانی که بعلت کم شدن مایعات بدن و سرما دچار غلظت خون بالا شده اند ) بشوند .
3. در مقابل داروهای خوراکی ضد بارداری با دوز پائین ( LD) گزینه انتخابی اول در ارتفاع می باشند اما در مصرف این قرص ها مشکلی وجود دارد که اثر بخشی همزمان با مصرف برخی آنتی بیوتیک ها مانند پنی سیلین ها و تتراساکلین دچار اختلال میشود.
د) آهن :
کمبود نهفته آهن می تواند در ارتفاعات بسیار بالا مانع هم هوایی می شود. استفاده از دوز فریتین قبل از عزیمت می تواند به عنوان مکمل مفید باشد.
3. زنان باردار:
الف ) خطر سفر به نواحی دورافتاده و کشورهای خارجی :
1. دور بودن از امکانات پزشکی و زایمان در صورت نیاز
2. بیماری های عفونی در طول بارداری می توانند خطرناک تر باشند بویژه اسهال ، مالاریا و هپاتیت E
3. برخی داروهای مفید برای پیشگیری یا درمان در طول بارداری باعث اختلال درمان می شوند : مثل آنتی مالاریاها، کینولونها , سولفونامید و دیگر داروها .
ب ) خطر هیپوکسی :
بیشترمطالعات انجام شده بر روی زنانی بوده که بصورت دائمی در ارتفاع زندگی می کنند . در مورد زنان بارداری که بطور طبیعی در ارتفاع پایین زندگی می کنند ، مطالعات بسیار کمی در رابطه با اقامتهای کوتاه مدت چند ساعته در ارتفاع متوسط انجام شده است(بافعالیت کم یا زیاد). همچنین هیچ تحقیقی بر روی زنانی که به مدت طولانی (هفته وماه) در ارتفاع می مانند صورت نگرفته است.
ج ) واکنش های فیزیولوژیکی نسبت به قرارگیری در ارتفاع :
1. افزایش شدید اکسیژناسیون خون مادر با بالا رفتن بازده قلبی و عروقی به همراه افزایش جریان خون جفتی به بهترین صورت باعث حفظ روند انتقال خون اکسیژن دار به جنین می شود .
2.میزان بروز بیماری حاد کوهستان در طول بارداری با حالت عادی تفاوتی ندارد .
3. استفاده از استازولامید در طول سه ماهه اول خطر ناقص بودن جنین را به همراه دارد و پس از 36 هفته بارداری خطر زردی شدید نوزاد را در پی دارد .
4. به علت افزایش اکسیژناسیون در تبادلات بالای تنفسی ناشی از ارتفاع و بارداری ، نوشیدن مایعات مناسب در محیطهای خشک و مرتفع توصیه می شود.

د ) نیمه اول بارداری :

خطر قرارگیری در ارتفاع کم است. گمان می رود که احتمال سقط جنین در سه ماه اول افزایش یابد ، اما این مساله هنوز اثبات نشده است. ولی در این مورد توصیه می شود که زنانی که برای باردار شدن دچار مشکل هستند یا برای سقط جنین ریسک بالایی دارند از ارتفاع بالا اجتناب نمایند .

ه )نیمه دوم بارداری :

1.بسته به فاکتورهای فردی, میزان ارتفاع و فعالیتها می تواند خطرات زیادی برای مادر و جنین بدنبال داشته باشد.
2. در مورد اقامتهای کوتاه مدت بدون فعالیت و تمرین (چندساعت یا چند هفته) در ارتفاع زیر 2500متر واضح است که خطر بسیار کمی سلامت بارداری را تهدید می کند البته هیچ داده ای در دست نیست.
3. برای زنانی که دارای فاکتورهای خطر هستند ارتفاع توصیه نمی شود (حتی بمدت کوتاه).
4. در اقامتهای طولانی مدت (هفته تا ماه) در ارتفاع بیش از 2500متربرای مادر خطر افزایش فشار خون حاملگی و قطع جفت وجود دارد.
5. تاخیر رشد رحمی در طول سه ماهه سوم و وزن پایین جنین در زمان تولد نوزاد را تهدید می کند. در این مورد مادر باید 20 هفته پس از بارداری تحت مراقبتهای دایمی باشد.
6. با انجام تمرینات و فعالیت ماهیچه های اسکلتی و جفت برای ذخیره خون با هم رقابت می کنند. بنابراین خطر هیپوکسی ویا نارس بودن جنین وجود دارد.
7.توصیه می شود قبل از تمرین در ارتفاع بیش از 2500 متر 4-3 روز هم هوایی انجام شود ، همچنین می توان قبل از فعالیتهای سنگین تا انجام هم هوایی کامل منتظر ماند( حداقل 2 هفته) و از انجام فعالیتهای سنگین در ارتفاع اجتناب کرد.

و ) اختلالات ممکن در ارتفاع :
1. نارسائی جفت
2. تاخیر رشد درون رحمی
3. بروز بیماریهای قلبی ریوی در مادر
4. آنمی
سیگار کشیدن همراه با فعالیت یک فاکتور پرخطر است.

ز ) خطر تروما:

باید از تمرینات سریع و ناگهانی در طول بارداری پرهیز نمود ، چرا که می تواند باعث سقوط وضربه و به دنبال آن خطر کنده شدن جفت شود . باید دقت شود که ابزارهای صعود مناسب وکافی باشند .

---------گردآوری :مژگان گلستان

منابع:انجمن پزشکی کوهستان

فدراسیون کوهنوردی ایران

مینوکوه

و تشکر ویژه از خانم سیمین افشارپور عضو گروه کوهنوردی اماوند بدلیل طرح موضوع و عنوان اهمیت ویژه آن و ارسال مطلب "تاریخچه کوهنوردی زنان در ایران"

اضافه کردن نظر

کد امنیتی
تازه کردن